Sedište: Svetog Nauma 7, 11000
Adresa kancelarije: Đorđa Vajferta 13, 11000
Telefon: +381 11 4529 323
Ovaj Izveštaj iz senke (Shadow Report) predstavlja prvu nezavisnu, zajednički pripremljenu procenu sprovođenja Sporazuma o putu ka normalizaciji, sačinjenu istovremeno iz Beograda i Prištine. Njegov centralni doprinos je Indeks normalizacije – originalan, ponovljiv alat sa dve komponente koji meri (1) sprovođenje svake obaveze iz Sporazuma i Aneksa od strane Srbije, Kosova* i EU, i (2) angažovanje EU i Sjedinjenih Država kroz četiri faze između 2023. i 2026. godine. Izveštaj kombinuje Indeks sa strukturisanim terenskim istraživanjem, fokus grupama i analizom dostupnih izvora kako bi identifikovao šest strukturnih izazova koji stoje iza jaza u sprovođenju, i pretače ih u pet setova preporuka prilagođenih konkretnim akterima – EU, SAD, Srbiji, Kosovu i civilnom društvu.
Njegov glavni nalaz je zabrinjavajući: tri godine nakon Ohrida, ukupno sprovođenje Sporazuma iznosi svega 21,1%, i u mnogo većoj meri je posledica spoljne facilitacije od strane EU nego istinske političke volje bilo koje od strana. Proces normalizacije je zastao ne zato što politička volja privremeno izostaje, već zato što je sama arhitektura procesa – nepotpisane obaveze, dvosmislene formulacije, slaba uslovljenost i asimetrični podsticaji – učinila nesprovođenje racionalnim izborom za obe vlade, a neizvršivim za facilitatora.
*Ova oznaka ne prejudicira stavove o statusu i u skladu je sa Rezolucijom Saveta bezbednosti UN 1244 i mišljenjem Međunarodnog suda pravde o Deklaraciji o nezavisnosti Kosova.
Ovaj dokument je objavljen u okviru projekta „Podrška proširenju EU kroz proces normalizacije između Srbije i Kosova: civilno društvo kao pokretač napretka”, uz podršku fondacije Open Society Institute – Sofia Foundation (OSIS), kroz program „Think Tanks for the Future of EU Enlargement Program” (TFEP). Stavovi i mišljenja izneti u dokumentu su isključivo stavovi autora.
